"ÖLÜMDEN ÖTE'' NE VAR!

Erdal Boyoğlu, sol kesimden yazar, araştırmacı, aktivist, gazeteci 25 kişiyle, sol içi şiddet hakkında konuşmuş… Ragıp Zarakolu yazmış önsözü ve sırasıyla Sedat Beceren, Erdoğan Aydın, Sezai Sarıoğlu, Ahmet Tulgar, Eren Keskin, Ergin Cimmen, Hasan Sever, Hasip Kaplan, Rıdvan Akar, Ufuk Uras, Eşber Yağmurdereli, Ayşe Düzkan, Bülent Uluer, Celal başlangıç, Cezmi Ersöz, Gülten Kaya, İbrahim Ünal, Levent Tüzel, Mehmet Biter, Öğuz Güven, Selami Gürel, Seyfi Öngider, E. Doğan Geniş, Faik Bulut ve Atilla Keskin görüşlerini belirtmişler…

Sol içi şiddet denince; genel olarak sol örgütler arasındaki hesaplaşmalar anlaşılıyor veya bir örgütte ajan ve hain damgası yiyenlere karşı uygulanan şiddet… Bu kitap sol kesimin kendi kendinle hesaplaşması, yüzleşmesi adeta… Sol içi şiddetin bir çok nedeni kitapta ele alınmış, burada bir kaç kısa alıntı yapmak istiyorum:

Sedat Beceren: Asyatik toplumlar , burjuva demokrasisini yaşayarak içselleştirmedikleri için, alternatif bir demokratik sol kültür yaratmaları da zor olmaktadır.

Erdoğan Aydın: -Bin çiçek açsın bin fikir tartışsın- dedik ama buna uygun bir pratiği içselleştiremedik.

Eren Keskin: Her şeyin yeniden sorgulanması, dünyanın değişimine göre yeniden tanımlanması gerektiğine inananlardanım.

Rıdvan Akar: Türkiye solunun en önemli talihsizliklerinden biri farklı düşüneni –ajan, hain- olarak niteleyip fiziki olarak ortadan kaldırabileceği anlayışıdır.

Ufuk Uras: 1 mayıs 1977 katliamında, sol içi çatışmaların gazetedeki manşetlerini düşünün. Tamam, burada bir devlet provokasyonu var bu çok açık, ama ona uygun ortamı da fişeklememe basireti göstereceksin ki, devlet senin arandaki çelişkiler üzerinden provokasyon yapamasın.

Eşber Yağmurdereli: Türkiye solu da diğer bütün sol gibi, diğer bütün anlayışlar gibi, iktidar iddiasında bulunduğu için, bu iktidar iddiasını da yine şiddetin araçları ile gerçekleştirmek zorundadır.

Bülent Uluer: Eğer siz sosyalizmi, başka görüşlerin olmadığı, sadece bir görüşün, bir partinin egemen olduğu bir fikir, veyahut bir eylem olarak görüyorsanız “sol içi çatışma“ başlamış demektir.  Sol hareketler arasındaki ayrılığın ana temeli ideolojik değil psilolojiktir.

Cezmi Ersöz: Bu şiddetin nedenlerini öncelikle ülkemizin kültürel yapısında arıyorum. Çünkü bizler, ailede, okulda, sokakta, askerlik ve iş hayatında hep ezilerek, aşağılanarak yetiştirildik. Güce tapmak öğretildi bize. Dolayısıyla elimize güç geçtiğinde refleks olarak bunu hemen başkasına uygulayabiliyoruz.

Faik Bulut: Sorun, sosyolojik olarak ele alındığında, şiddet kültüründen kendinizi soyutlamak kolay olmuyor. Önemli nedenlerden diğeri felsefedir yani ideolojiktir, yani sosyalizmin yanlış anlaşılmasıdır. Diyalektik materyalizmin yanlış anlaşılmasıdır. Diyalektiği, sosyalizmi hala yanlış anlayanlar var. Mutlak doğruyu benimsediğin zaman bir kere diyalektiğe aykırı hareket ediyorsun., onu inkar ediyorsun.. Böylece genel anlamda sosyalizmin, sosyalist politikanın, sosyalist felsefe ve perspektifin özünü kaçırıyorsun.

Kitabı okumam mayıs ayının başlarına rast geldi… Denizlerin asılma tarihine denk düştü yani… 68 kuşağı daha samimiydi, daha dürüsttü gibi geliyor bana… Fraksiyonlar o zaman da vardı ama onlar birbirleri için ölümü göze aldılar… Kızıldere’de Mahir’ler  Deniz’ler için öldüler… 78’lilerde ise hem fraksiyonların sayısı çok artmıştı hem de o eski samimiyet yok olmuştu… Sol şiddet belirgin olarak 78’lilerde başladı…

Erdal Boyoğlu da 78’lilerden ve ona sormadan edemedim: “Erdal sol içi şiddetten bahsediyorsun, bu konuda ki hassasiyetini biliyorum… Sol içi şiddet sonucu yeğenin ölmüş… Ben ise genel olaral şiddete karşıyım… burada ayrılığa düşmemiz olası mı?  örnek verecek olursam: 1971 de idam edilen üç devrimci genç ve 1961’de aynı şekilde idam edilen 3 kişi ( Adnan Menderes, Fatin Rüştü Zorlu ve Hasan Polatkan) ... 3’e 3 politikası! Şiddet karşıtı bir insan olarak, onların da idamına karşıyım diyor musun?

Erdal Boyoğlu: Bir insan olarak bütün idamlara karşıyım. 6 mayıs tarihe düşen kara bir lekeydi. Menderes’lerin asılması da başka bir kara lekedir.

Son olarak ben bir şey söylemek istiyorum... Devrimci ve ilerici olmak demek; ırk, din, dil ve ideoloji ayrımı yapmaksızın tüm insanlar için güzel ve iyi şeyler istemek demektir. Emekten, adaletten, haktan, barıştan ve her türlü özgürlükten yana olmaktır... Düşüncelere saygı duymaktır... kabul etmese bile, kendi gibi düşünmeyenleri de dinlemek, söylenenlere kulak vermektir... Evrensel olmaktır... Sosyalist ve devrimci olduğunu iddia eden her kim olursa olsun, gittiği yolda, toplumsal veya kişisel alanda, savunduğu değerlere aykırı hareket ediyorsa o kişi kesinlikle devrimci değildir, olamaz... Bunlar,  devrimci ideolojinin negatif anlamda yanlış anlaşılmasına sebebiyet vererek, bu yola samimiyetle baş koymuş, hatta bu uğurda canını vermiş  gerçek devrimcilere zarar vermekten başka bir işe de yaramazlar...

Belma BALCI