SERÇENİN YÜREK ÇIRPINTISINI DUYMAK

İnsanların birbirleriyle, hatta bütün canlılarla empati kurmaları gerektiğini anlamak bir halk masalımızı aktarmak istiyorum.

Göğsü kınalı bir serçe varmış. Gök gürlediği zaman tir tir titreyerek yere yatar, gök yıkılmasın diye de ayaklarını yukarıya kaldırırmış. Bir yandan da  “Korkumdan kırk kantar yağım eriyor”  dermiş.  Bir gün  birisi  demiş  ki “ Sen kendin beş dirhem etmezsin,  nerden  oluyor da kırk kantar yağın eriyor ? ” Bunun üzerine serçe şöyle cevap vermiş.  “ Herkesin kendine göre dirhemi, kantarı var ; siz ne anlarsınız. ”

Bu masalda verilmek istenen mesaj ise şudur ; Her insanın hatta her canlının olaylara kendine özgü bir bakış açısı vardır. Dışarıdan baktığımızda bunu göremeyiz ve bu yüzden de onun bazı davranışlarına anlam veremeyiz. Kendimizi karşımızdakinin yerine koyup olaylara onun gözüyle bakabilirsek, ancak bu durumda onun duygularını ve düşüncelerini anlamamız ve dolayısıyla da davranışlarına anlam vermemiz mümkün olur.


EMPATİ kurmuş sayılmamız için, karşımızdaki kişinin duygularını ve düşüncelerini doğru olarak anlamamız gereklidir. Karşımızdakinin yalnızca duygularını ya da yalnızca düşüncelerini anlamış olmak yeterli değildir.

Karşımızdaki kişinin rolüne girerek empati kurduğumuzda o kişinin rolünde kısa bir süre kalmalı, daha sonra bu rolden çıkarak kendi yerimize geçebilmeliyiz. Aksi halde empati kurmuş sayılmayız. Karşımızdakine özdeşim kurmak veya ona sempati duymak, empatiden farklı şeylerdir.

            Özellikle çocuklarla kurduğumuz iletişimde empati çok büyük bir önem taşıyor. Çünkü çocuklar yaşadıkları sıkıntıları genellikle dolaylı yoldan, davranışları ve tutumları ile ifade edebilirler. Eğer anne ve babalar çocukların duygularına duyarlı olurlarsa onlardaki değişimlerin kaynağını ve neden olan temel duyguları fark edebilirlerse hem birçok problem hafif düzeydeyken çözülebilir hem de ağırlaşma olasılığı olan problemler fark edilebilir.

             Çocuğun sorunlarını çözmede gerekli olan uygun ortamı sağlamak ve onu dinlemektir. Dinlemek çocuğun gelecekte de sağlıklı bir iletişim kurabilmesini, kendisi hakkında olumlu duygulara sahip olmasını, kendisine değer verildiğini hissetmesini kendine saygısını ve problem çözme davranışını geliştirir.  Eğer problem çocukta ise, öncelikle anne-baba çocuğa duygu ve düşüncelerini açıklamak için konuşma fırsatı vermeli, onu dinlemelidir. Dinleme çocuğa anne baba tarafından önemsendiğini gösterir, değer verildiğini hissettirir. Doğru anlaşıldığını hisseden çocuk, kendini daha huzurlu ve rahat hisseder. Bunun sonucunda çocuğun kendine güveni artar. Duygusal ve sosyal yönden gelişmesini sağlar. Başkaları tarafından dinlenen çocuk da başkalarını kolaylıkla dinler. Aile içi ve diğer ilişki kurduğu insanlarla sağlıklı bir iletişim içine girmesini sağlar.